SIM Kart, WiFi, Şarj: Teknoloji Masrafları Ülke Ülke
Bütçe tablomu ilk kez ciddi ciddi tutmaya başladığımda kalemler nettti: uçak, konaklama, yemek, ulaşım. Bir ay sonra hesabı kapatırken 40-50 euroluk bir "bilinmeyen" kaldı. Kaynağını buldum: havalimanında panikle aldığım turist SIM'i, iki gün çalışan bir cep WiFi kirası, otel lobisinde çalışabilmek için içtiğim kahveler ve yanlış voltajda yanan bir şarj adaptörü. O günden beri sim kart wifi masraf kalemini tabloya ayrı bir satır olarak ekliyorum, çünkü "önemsiz" sandığım şey aylık bütçenin sessiz sızıntısıydı.
Sorun tam olarak ne?
İnternet ihtiyacı hepimizde aynı değil. Haritada yol bulup akşam mesaj atacak biriyle günde altı saat video görüşmesi yapan biri aynı ürünü almamalı. Ben üç profil görüyorum:
- Hafif kullanıcı: Harita, mesajlaşma, arada bir arama. Ayda 3-5 GB fazlasıyla yetiyor.
- Orta kullanıcı: Sosyal medya, video, tethering ile ara sıra laptop. 10-20 GB.
- Uzaktan çalışan: Sürekli bağlantı, yedek hat şart. 50 GB+ ve kesinlikle iki ayrı operatör.
Yanlış tarafa düşmek pahalı: hafif kullanıcıyken sınırsız paket almak da, uzaktan çalışırken otel WiFi'ına güvenmek de para kaybı. İkincisi ayrıca toplantı kaybı demek.
Seçenekleri yan yana koyalım
| Seçenek | Artısı | Eksisi | Kime uygun |
|---|---|---|---|
| Yerel fiziksel SIM | Genelde en düşük GB birim fiyatı, yerel numara | Pasaport/kayıt gerekebiliyor, mağaza aramak zaman alıyor | Tek ülkede 2 hafta+ kalanlar |
| eSIM (turist paketi) | İnişten önce kurulur, yedek hat olarak mükemmel | GB fiyatı yerel SIM'in üzerinde, çoğunda arama yok | Kısa gezi, çok ülke, yedek hat isteyenler |
| Kendi hattımla roaming | Numara değişmiyor, sıfır kurulum | AB içi dışında en pahalı yol, günlük paketler hızlı birikiyor | 3-4 günlük iş seyahati |
| Cep WiFi kirası | Birkaç cihaz aynı anda | Günlük kira, şarj etme derdi, taşıma yükü, depozito | Kalabalık aile/grup |
| Sadece otel/kafe WiFi | Ek maliyet yok | Öngörülemez hız, güvenlik riski, dışarıda çevrimdışı | Tatilde bağlantıyı azaltmak isteyenler |
Ülke ülke: nerede rahat ettim, nerede kazık yedim
Aşağıdaki tablo benim kişisel notlarım; kesin fiyat listesi değil, büyüklük sırası fikri versin diye yazıyorum. Kampanyalar sık değişiyor, alacağınız gün mağazada iki paketi karşılaştırın.
| Bölge / ülke | Turist SIM deneyimim | Notum |
|---|---|---|
| Türkiye | Turist paketleri kur avantajına rağmen beklediğimden pahalı | Kısa gezide eSIM daha mantıklı çıkıyor |
| Yunanistan ve AB geneli | Bir AB hattı aldıysanız 27 ülkede aynı paketle geziyorsunuz | Çok ülkeli Avrupa turunda en verimli yol |
| Gürcistan, Arnavutluk, Balkanlar | Ucuz ve bol GB'lı paketler, mağazada 10 dakika iş | Fiyat/performans tarafında favorilerim |
| Tayland, Vietnam, Endonezya | Onlarca GB'lık turist paketleri gülünç ucuz | Havalimanı standı yerine şehirdeki mağaza daha ucuz |
| Japonya, Güney Kore | Fiziksel SIM'de kimlik/işlem yükü fazla | Burada cep WiFi ve eSIM gerçekten yarışıyor |
| ABD, İngiltere, İsviçre | En yüksek fatura çıkardığım yerler | Aylıksız "prepaid" seçenekleri şart, roaming'e hiç girmeyin |
Genel kural olarak şunu gördüm: mobil verinin ucuz olduğu ülkeler, konaklama ve yemek tarafında da bütçe dostu olan ülkelerle büyük ölçüde örtüşüyor. Uzun süreli kalışların aylık maliyet tablolarına baktığınızda internet kalemi zaten toplamın çok küçük bir yüzdesi; ama kısa gezide oran tersine dönüyor.
Otel WiFi'ı ne zaman alternatif, ne zaman tuzak?
Otel WiFi'ını yıllarca "bedava internet" sandım. İki kez yandıktan sonra kuralımı koydum: bir toplantım varsa otel WiFi asla birincil hat